Tại Hội nghị góp ý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trợ giúp pháp lý do Bộ Tư pháp tổ chức ngày 25/11, nhiều ý kiến nhấn mạnh yêu cầu mở rộng đối tượng yếu thế được trợ giúp pháp lý, phù hợp với thực tiễn và các điều ước quốc tế.
Hội nghị do Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Ngọc chủ trì, cùng lãnh đạo Cục Phổ biến, giáo dục pháp luật và Trợ giúp pháp lý tham dự.
Nhu cầu sửa luật để bảo đảm “không ai bị bỏ lại phía sau”
Phát biểu khai mạc, Thứ trưởng Nguyễn Thanh Ngọc cho biết Luật Trợ giúp pháp lý 2017 đã mang đậm tính nhân văn, hỗ trợ hiệu quả người yếu thế trong xã hội. Tuy nhiên sau 8 năm thực hiện, một số quy định đã lạc hậu, cần sửa đổi để đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số, hội nhập và tình hình mới tại địa phương.
Dự thảo Luật gồm 2 điều, dự kiến có hiệu lực từ 1/7/2026. Trong đó Điều 1 tập trung mở rộng và làm rõ các nhóm được trợ giúp pháp lý, nhằm bảo đảm quyền tiếp cận pháp luật cho nhóm dễ bị tổn thương.
Nhiều điểm mới quan trọng trong dự thảo
Theo bà Vũ Thị Hường – Phó Cục trưởng Cục PBGDPL & Trợ giúp pháp lý, dự thảo Luật đưa ra các sửa đổi lớn:
-
Mở rộng đối tượng theo hướng đồng bộ với Luật Phòng, chống mua bán người và Luật Tư pháp người chưa thành niên.
-
Sửa cụm từ “nạn nhân bạo lực gia đình” thành “người bị bạo lực gia đình” cho thống nhất pháp luật.
-
Người khuyết tật được trợ giúp pháp lý không cần điều kiện khó khăn tài chính, do đây là nhóm gặp nhiều trở ngại trong tiếp cận dịch vụ pháp lý.
Nhiều đại biểu đồng thuận rằng việc mở rộng này giúp khắc phục hạn chế hiện hành và đảm bảo phù hợp thông lệ quốc tế.
Tranh luận về trợ giúp pháp lý cho người nước ngoài
Một số ý kiến cho rằng khái niệm “người nước ngoài” trong dự thảo quá rộng, dễ dẫn đến áp dụng tràn lan.
Đại biểu đề xuất:
-
Chỉ trợ giúp các nhóm cụ thể như trẻ em, người khuyết tật, hoặc người phạm tội có khung hình phạt rất nặng.
-
Quy định “các đối tượng khác theo luật”, tránh để văn bản dưới luật tự bổ sung mở rộng đối tượng.
Đại diện Bộ Nội vụ cũng kiến nghị bổ sung quy định Trung tâm Trợ giúp pháp lý có thể lập chi nhánh – phù hợp với nhu cầu thực tế.
Tiếp thu ý kiến, tiếp tục hoàn thiện dự thảo
Kết luận hội nghị, Thứ trưởng Nguyễn Thanh Ngọc đánh giá cao các góp ý “đa chiều, thiết thực và có giá trị chuyên môn cao”. Bộ Tư pháp sẽ tiếp tục hoàn thiện dự thảo Luật, bảo đảm tính khả thi, phù hợp thực tiễn và bám sát mục tiêu lớn: bảo vệ quyền lợi nhóm yếu thế, tăng cường khả năng tiếp cận pháp luật cho mọi người dân.
